Phồng đĩa đệm hay phình đĩa đệm xảy ra khi các đĩa đệm xốp trong cột sống bị nén lại, bè rộng ra xung quanh. Nó có thể đè lên tủy sống và rễ thần kinh, dẫn đến đau và các vấn đề về khả năng vận động. Các triệu chứng của phồng đĩa đệm thường tăng nặng theo thời gian, và khi các vòng xơ của đĩa đệm bị đứt khiến nhân nhày thoát ra sẽ hình thành lên thoát vị đĩa đệm.

Các bác sĩ có thể đề nghị điều trị phồng đĩa đệm bằng các thuốc giảm đau tạm thời cho đến các phương pháp điều trị lâu dài nhằm mục đích khôi phục cấu trúc sinh lý cột sống và giảm áp lực lên đĩa đệm.

Bài viết này xem xét các nguyên nhân, triệu chứng của phồng đĩa đệm và đưa ra các phương pháp điều trị, bài tập tiềm năng có thể giúp giảm đau.

phình đĩa đệm L4L5
hình ảnh phình đĩa đệm

Phồng đĩa đệm là gì?

Đĩa đệm nằm ở khe giữa hai đốt sống, có hình dạng giống như một chiếc bánh donut, được tạo thành từ collagen, nước và proteoglycan. Phần trung tâm đĩa đệm là nhân nhày có tính đàn hồi cao, phần ngoại vi là bao xơ được cấu tạo gồm nhiều vòng sợi sụn đan đồng tâm theo chiều ngang và chếch theo chiều đứng

Ở những người trên 30, quá trình sinh tổng hợp collagen giảm, cột sống thường bị thoái hóa dẫn tới gù, vẹo và giảm đường cong sinh lý gây tăng áp lực lên đĩa đệm. Qua nhiều năm, việc tăng áp lực này sẽ khiến đĩa đệm giảm đi tính mềm mại, bị bè rộng ra xung quanh, nhân nhày có thể bị khô, các vòng sụn bên ngoài xơ hóa, rạn nứt dẫn tới phồng đĩa đệm.

Trên lý thuyết phồng đĩa đệm có thể xảy ra ở bất kỳ đốt sống nào trong 24 đốt sống của con người. Tuy nhiên thực tế cho thấy phồng đĩa đệm thường xảy ra ở cột sống thắt lưng L4 L5 và cột sống cổ C6-C7.

Nguyên nhân

Thói quen xấu: đi giày cao gót, để ví sau túi quần, ngồi vắt chân chữ ngũ, nâng đồ vật không đúng cách, cúi cổ quá lâu khi dùng điện thoại…là những thói quen có thể gây ảnh hưởng xấu tới đĩa đệm.

Tuổi và giới tính: Tuổi càng cao thì quá trình lão hóa diễn ra càng nhanh, quá trình tổng hợp collagen giảm làm vòng sụn bên ngoài xơ hóa, lượng nước và tính đàn hồi bên trong nhân nhầy giảm đi và rất dễ bị tổn thương.

Chấn thương: Lực tác động mạnh tới vùng lưng trong các trường hợp như tai nạn lao động, tai nạn giao thông, chấn thương thể thao đều làm thay đổi cấu trúc, vị trí đốt sống và đĩa đệm.

Các bệnh lý bẩm sinh hoặc mắc phải: Dị dạng đốt sống, gai đôi, thoái hóa cột sống, gù vẹo…

nhận tư vấn

Thừa cân, béo phì: Thừa cân, béo phì làm tăng áp lực lên cột sống, đĩa đệm

Hút thuốc: Nicotin có trong khói thuốc làm giảm lưu lượng máu tới đĩa đệm, tăng tốc độ thoái hóa và chậm lành các tổn thương.

Chế độ ăn: Ăn uống không đủ chất dinh dưỡng, thường xuyên sử dụng rượu bia, chất kích thích cũng làm tăng nguy cơ bệnh.

Yếu tố di truyền: Tiền sử trong gia đình có người từng mắc các bệnh lý về cột sống, đĩa đệm thì tỷ lệ mắc bệnh cũng cao hơn.

Triệu chứng

Các triệu chứng của phồng đĩa đệm phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng và vị trí của nó trong cột sống.

Một số người có thể không có triệu chứng trong thời gian đầu và chỉ phát hiện bệnh khi đi kiểm tra sức khỏe định kỳ. Tuy nhiên, theo thời gian một người bị phồng đĩa đệm chắc chắn sẽ gặp phải những điều sau đây:

  • Đau lưng trầm trọng hơn khi cử động, chẳng hạn như khi hắt hơi
  • Đau mỏi cổ vai gáy lan xuống cánh tay hoặc đau thắt lưng lan xuống chân
  • co thắt các cơ vùng lưng, cổ và vai
  • yếu và tê ở chân và bàn chân
  • Tê và yếu cơ chi trên
  • giảm khả năng vận động ở chân, đầu gối và mắt cá chân
  • giảm kiểm soát bàng quang và ruột
  • đi lại khó khăn
  • đau thân kinh toạ
  • giảm phối hợp vận động

Cơn đau cũng có thể lan ra các vùng khác nhau của cơ thể, chẳng hạn như cánh tay hoặc khung xương sườn.

Mọi người nên đi khám ngay lập tức nếu như bị mất kiểm soát ruột hoặc bàng quang. Điều này có thể xảy ra nếu các rễ thần kinh cột sống bị nén, đây là một trường hợp cấp cứu y tế.

Điều trị phồng đĩa đệm

Điều trị nội khoa: Tùy thuộc vào mức độ đau bệnh nhân có thể được kê các loại thuốc giảm đau chống viêm NSAIDs như Meloxicam (Mobic), Pirocecam (Felden),…Kết hợp với thuốc giãn cơ như Myonal, Mydocalm.

Thuốc đông y: Y học cổ truyền nhìn nhận các bệnh lý theo một hệ quy chiếu riêng, việc sử dụng các bài thuốc y học cổ truyền trong chữa trị không chỉ có tác dụng giảm đau tạm thời mà còn có tác dụng nâng cao thể trạng toàn thân, mạnh gân cốt, phục hồi lại hệ thống cân cơ, dây chằng… rất phù hợp với đối tượng người cao tuổi.

Châm cứu: là một trong những phương pháp chữa thoát vị không dùng thuốc rất hiệu quả trong việc cắt các cơn đau, cảm giác tê buốt, khó chịu. Phương pháp này cũng có tác dụng làm mạnh gân cốt, nâng cao thể trạng toàn thân.

Vật lý trị liệu – Phục hồi chức năng: Bao gồm chườm nóng, chườm đá, thủy trị liệu, siêu âm, sóng ngắn, laser trị liệu, kích thích điện, kéo giãn bằng máy, các bài tập trị liệu, đeo đai. Các phương pháp này đều có tác dụng tốt trong việc điều trị

Nắn chỉnh cột sống chiropractic: Được hiểu như một phương pháp điều trị tự nhiên, không dung thuốc, tập trung vào việc phòng ngừa, chẩn đoán, chăm sóc và bảo tồn các rối loạn liên quan đến sai lệch cấu trúc cột sống. Nắn chỉnh giúp đưa các đốt sống bị bán trật về đúng vị trí qua đó làm giảm áp lực đĩa đệm, giảm chèn ép thần kinh.

nắn chỉnh cột sống điều trị thoát vị, phồng đĩa đệm cột sống thắt lưng

Chăm sóc tại nhà

Thuốc giảm đau không kê đơn có thể làm dịu cơn đau nhẹ do phồng đĩa đệm.

Vật lý trị liệu và các bài tập giãn cơ có thể giúp một người tăng cường các cơ xung quanh đĩa đệm và cải thiện khả năng vận động.

Bác sĩ có thể giúp xác định các bài tập an toàn cho một người, tùy thuộc vào vị trí của đĩa đệm bị phồng. Họ có thể đề nghị các hoạt động thể chất nhẹ nhàng, chẳng hạn như yoga hoặc đi bộ.

Các động tác kéo giãn lưng, cổ và chân có thể là một lựa chọn khác mà mọi người có thể thử tại nhà để giảm bớt cơn đau. Một người cũng có thể cần phải duy trì trọng lượng cơ thể vừa phải để giảm áp lực lên đốt sống.

Bài tập hỗ trợ phồng đĩa đệm

Một số bài tập có thể giúp giảm các triệu chứng của phồng đĩa đệm ở lưng, nhưng mọi người nên tham khảo ý kiến của bác sĩ điều trị trước. Tập thể dục sai cách có thể làm trầm trọng thêm bất kỳ tổn thương nào.

Nếu bất kỳ bài tập nào làm cho các triệu chứng nghiêm trọng hơn, người đó nên dừng lại.

Sau đây là các ví dụ về các bài tập có thể giúp chữa phồng đĩa đệm ở lưng dưới:

Treo sà

treo sà chữa phồng đĩa đệm
  1. Tìm một thanh song song vừa cao hơn người.
  2. Giữ chặt thanh và để cơ thể “treo” trong 30 giây.
  3. Lặp lại ba lần.

Tư thế rắn hổ mang

Bài tập tư thế rắn hổ mang chữa phồng đĩa đệm tại nhà
  1. Nằm ngửa trên sàn, chống hai tay xuống đất và cao hơn vai.
  2. Giữ hông trên sàn, nâng cao phần thân trên, chống đỡ bằng khuỷu tay.
  3. Giữ trong 10–15 giây và từ từ hạ phần thân trên xuống sàn.
  4. Tăng dần lên đến 30 giây và lặp lại mười lần.

Tư thế Cat-Cow stretch

Tư thế Cat-Cow stretch
  1. Ngồi ở tư thế quỳ, đặt 2 tay xuống sàn, lòng bàn tay song song với nhau, khoảng cách rộng bằng vai.
  2. Từ từ nhấc lưng và mông lên, 2 cánh tay song song với 2 chân, vuông góc với mặt sàn. Đầu thằng, mắt nhìn xuống sàn.
  3. Hít vào, giữ toàn thân thẳng, đẩy bụng xuống dưới sàn ( tư thế con bò)
  4. Thở ra, nâng bụng và cột sống lên phía trần nhà. Đầu cúi xuống ( tư thế con mèo)

Plank cẳng tay

Plank cẳng tay
  1. Bắt đầu bằng cách nằm trên một tấm thảm, úp mặt xuống, với cẳng tay trên tấm thảm.
  2. Sử dụng sức mạnh cốt lõi, nâng cơ thể cho đến khi bạn đang nghỉ ngơi trên cẳng tay và ngón chân.
  3. Giữ trong 20–30 giây.
  4. Thả từ từ.
  5. Lặp lại năm – mười lần.

Tư thế Knee hugs

Tư thế Knee hugs
  1. Nằm ngửa, co đầu gối và đặt bàn chân trên sàn.
  2. Dùng hai tay nắm lấy một đầu gối và kéo về phía ngực.
  3. Giữ, thả từ từ và lặp lại với chân còn lại.
  4. Lặp lại năm lần.

Tư thế Back stretch

Tư thế Back stretch
  1. Nằm ngửa, giữ cả hai đầu gối về phía ngực, với xương cùng trên sàn.
  2. Di chuyển đầu về phía trước cho đến khi có một phần căng ngang lưng dưới, nhưng không được căng.
  3. Lặp lại năm lần.

GỬI CÂU HỎI TƯ VẤN

Vui lòng nhập đầy đủ thông tin, bác sĩ điều trị của phòng khám sẽ gọi điện tư vấn cho bạn sớm nhất có thể.




    098.178.8730